De viltlaag verwijderen
Vilt is de vezelige laag tussen het groene blad en de zwarte grond. Een dun laagje is goed. Meer dan een centimeter houdt water en meststof tegen.

Wat vilt is, en wat niet
Vilt bestaat uit wortelresten, uitlopers en stengeldelen die trager verteren dan ze gevormd worden. Opgehoopt maaisel is het niet: dat verteert binnen een paar weken.
Een laagje van een halve centimeter is nuttig: het beschermt de bodem tegen uitdroging en veert bij betreding. Daarboven wordt het een probleem.
Meten
Steek een plakje gras uit van 10 cm diep en kijk naar de zijkant. De bruine, sponzige laag tussen groen en zwart is het vilt. Meet hem met een liniaal.
Wat er misgaat bij een dikke laag
- Water blijft erin hangen in plaats van door te zakken, waardoor de wortels ondiep blijven.
- Meststof bereikt de bodem niet.
- De laag houdt vocht vast, en dat is precies waar schimmels op wachten.
- Gras gaat wortelen in het vilt in plaats van in de grond, en dan droogt het in juli als eerste uit.
Verwijderen
Verticuteren is de ingreep. De messen moeten door de viltlaag heen en 2 t/m 3 mm de grond in. Bij een laag dikker dan 1,5 cm doe je dat in twee richtingen, haaks op elkaar, en accepteer je dat het gazon er daarna slecht uitziet. Zie verticuteren.
Waar vilt vandaan komt
Als je het alleen wegsnijdt zonder de oorzaak aan te pakken, staat het over twee jaar terug. De oorzaken:
- Te veel stikstof. Overbemesting laat het gras sneller groeien dan het bodemleven kan verteren.
- Een zure bodem. Onder pH 5,5 werkt het bodemleven traag. Een bodemtest kost een paar euro; kalk brengt de pH omhoog.
- Een verdichte bodem. Weinig lucht betekent weinig bodemleven. Zie beluchten.
- Te kort maaien. Dat zet de plant onder stress en stimuleert uitlopers.
Voorkomen
Beluchten en dressen met zand is het effectiefst: meer lucht betekent actiever bodemleven, en actiever bodemleven verteert vilt vanzelf. Daarnaast: niet overbemesten en niet te kort maaien.
Ook handig om te weten
- Verticuterende ingreep die vilt wegsnijdt.
- Beluchten en dressenmeer bodemleven verteert vilt vanzelf.
- Mulchenveroorzaakt geen vilt, maar vertraagt wel de vertering.
- De zuurgraadonder pH 5,5 werkt het bodemleven traag.
Veelgestelde vragen
- Veroorzaakt mulchen een viltlaag?
- Op een gezond gazon niet: maaisel verteert binnen weken. Op een gazon dat al vilt heeft en waar het bodemleven slecht werkt, vertraagt mulchen de vertering wel. Verticuteer dan eerst en begin daarna met mulchen.
- Hoe vaak moet vilt verwijderd worden?
- Meet het elk voorjaar. Blijft het onder een halve centimeter, dan hoef je niets te doen; tussen een halve en een hele centimeter kun je licht verticuteren. Bij een gazon met een structureel probleem kan het jaarlijks nodig zijn, en dan is de oorzaak aanpakken belangrijker dan blijven snijden.
Verder over het gazon
De hele cluster staat op gazon en onderhoud. Het maairitme en de maaihoogte doen meer voor een gazon dan welke meststof ook. Zie de maaihoogte per seizoen.