Naar de inhoud
Bestegrasmaaier
Keuzehulp
Gazon · Aanleg

Graszoden leggen

Met zoden heb je in één dag een gazon, in plaats van drie maanden wachten op zaad. Je betaalt ruwweg tien keer zoveel als voor zaad, en de bodem moet net zo goed voorbereid zijn. Dit is het hele traject, van meten tot de eerste maaibeurt.

Nieuwe graszoden worden uitgerold op geprepareerde grond
Zoden leggen is een dag werk; de ondergrond is het werk van de week ervoor.

Zoden of zaad

GraszodenGraszaad
Kosten per m²€4 t/m €8€0,40 t/m €0,80
Klaar naDirect groen, na 3 weken belastbaar8 t/m 12 weken
Beste momentMaart t/m novemberApril t/m mei of augustus t/m september
OnkruiddrukLaag, de mat is dichtHoog in de eerste maanden
Keuze in grassoortenBeperktRuim

Zoden zijn logischer als je het gazon dit seizoen nog wilt gebruiken, als het terrein afloopt en zaad zou wegspoelen, als je buiten het zaaiseizoen legt, of als het oppervlak klein genoeg is dat het prijsverschil niet doorslaggevend is. Voor een gazon van 300 m² of meer wordt zaad al snel de verstandige keus; zie gras zaaien.

Wat je nodig hebt

  • Een spade en een stevige hark, of een gehuurde tuinfrees bij meer dan 100 m².
  • Een tuinwals (gazonrol) om de grond vast te zetten en de zoden aan te drukken.
  • Een kruiwagen en twee of drie planken om op te staan.
  • Een scherp mes of een oude broodzaag om de zoden bij te snijden.
  • Een tuinslang met sproeier, en bij meer dan 50 m² een sproeier die je kunt laten staan.
  • Startmest met fosfaat, voor de wortels.
  • De zoden zelf: het oppervlak plus 5% voor snijverlies.

Zo leg je graszoden, stap voor stap

  1. 1

    Meet en bestel, maar niet te vroeg

    Meet het oppervlak en tel 5% op voor snijverlies. Bestel de zoden pas als de bodem helemaal klaar is, en laat ze leveren op de dag dat je gaat leggen. Opgerolde zoden broeien: na een dag zijn ze warm, na twee dagen geel. Een kweker levert meestal binnen een of twee dagen, dus wachten met bestellen kost je niets.

  2. 2

    Maak de ondergrond schoon

    Haal oud gras, onkruid en wortels weg. Een laagje nieuwe grond over oud gras heen leggen werkt niet: het oude gras verteert, de laag zakt ongelijk en het onkruid groeit erdoorheen. Bij een bestaand gazon betekent dat afplaggen of frezen.

  3. 3

    Spit of frees, en hark vlak

    Spit de grond een spade diep los, of frees hem bij een groter oppervlak. Hark hem vlak en haal stenen en kluiten eruit. Houd het eindniveau ongeveer 3 cm onder het gewenste niveau, want de zode zelf is 2 t/m 3 cm dik. Vooral langs paden en terrassen is dat belangrijk: anders ligt het gazon straks hoger dan de tegels.

  4. 4

    Laat de grond zakken en rol hem aan

    Losse grond zakt in de weken erna, en dan zakt je gazon mee in kuilen. Laat de grond daarom twee weken liggen, liefst met een regenbui, en hark hem daarna opnieuw vlak. Rol hem licht aan met een tuinwals, zodat je er zonder diepe voetstappen overheen kunt lopen.

  1. 5

    Strooi startmest

    Strooi een startmest met fosfaat over de kale grond en hark hem licht in. Fosfaat helpt de wortelgroei, en dat is precies wat een zode de eerste weken moet doen. Gewone gazonmest met veel stikstof komt pas na zes weken.

  2. 6

    Leg de zoden in halfsteensverband

    Begin langs een rechte lijn, bijvoorbeeld een terrasrand, en leg de zoden strak tegen elkaar zonder de randen te overlappen. Verspring de naden per rij, zoals bij bakstenen. Loop niet op de verse zoden: leg een plank neer en werk vanaf de plank. Snijd de randen en de stukken rond obstakels bij met een scherp mes.

  3. 7

    Rol aan en beregen meteen

    Rol de zoden licht aan zodat de wortels contact maken met de grond, en beregen direct en flink: reken op 15 liter per m² voor de eerste beurt. Til na een dag een hoek op: de grond onder de zode moet nat zijn, niet alleen de zode zelf.

De eerste weken

  • Beregen de eerste twee weken dagelijks, bij warm weer twee keer per dag. Dit is de stap waar het meestal misgaat.
  • Loop de eerste twee weken niet over de zoden, en zet er niets op.
  • Maai na ongeveer drie weken voor het eerst, op 5 cm en met een scherp mes. Til eerst een hoek op: laat de zode los, dan nog een week wachten.
  • Bemest na ongeveer zes weken met gewone gazonmest, zie bemesten.

Wat er mis kan gaan

Wat je zietOorzaakWat je doet
Naden gaan open, de zoden krimpenTe weinig water in de eerste weekMeteen flink beregenen; de naden dichten zodra de zode weer uitzet. Blijven ze open, vul ze met zanderige grond en wat zaad.
Gele of bruine plekken binnen een weekLuchtholte onder de zode, of de zoden lagen te lang opgeroldAanrollen en beregenen. Blijft een zode bruin, til hem op, vul de holte en leg hem terug.
Zode laat na drie weken nog losTe droog, of de grond was niet los genoegBeregenen en nog een week wachten met maaien. Prik de grond eronder los met een vork.
Grijs pluis of schimmel op de zodenTe nat en te warm, vaak in augustusMinder vaak maar langer beregenen, en in de ochtend. Het pluis verdwijnt zodra de zode droger staat.
Gazon ligt hoger dan de tegelsEindniveau niet 3 cm lager gehoudenAlleen op te lossen door de zoden langs de rand op te nemen en de grond af te steken.

Ook handig om te weten

Veelgestelde vragen

Hoe lang moet je graszoden nat houden?
Twee weken dagelijks, bij warm weer twee keer per dag, en daarna afbouwen naar twee keer per week tot de zode vastzit. Til een hoek op om te controleren: de grond eronder moet nat zijn.
Wanneer mag je voor het eerst over nieuwe graszoden lopen?
Na twee weken voorzichtig, na drie weken gewoon. Zet de eerste maand geen tuinmeubels of speeltoestellen op het gazon.
Hoeveel graszoden heb ik nodig?
Het oppervlak plus 5% voor snijverlies. Een standaardzode is ongeveer 40 bij 250 cm, dus 1 m² per rol; reken op 105 rollen voor 100 m².
Kan ik graszoden leggen in de zomer?
Het kan van maart t/m november, maar in juli en augustus moet je twee keer per dag beregenen en is het risico het grootst. April t/m juni en september zijn de rustige maanden.
Wat als er vogels op het zaad afkomen?
Bij zoden speelt dat niet; bij zaaien wel. Een dunne laag zanddekaarde of een vliesdoek helpt dan. Zie gras zaaien.

Verder over het gazon

De hele cluster staat op gazon en onderhoud. Het maairitme en de maaihoogte doen meer voor een gazon dan welke meststof ook. Zie de maaihoogte per seizoen.